İşe iade davası şartları nelerdir?
İşe iade davası açabilmek için işçinin en az 6 ay kıdemi olması, işyerinde en az 30 işçi çalışması, belirsiz süreli iş sözleşmesiyle çalışması ve feshin geçerli bir nedene dayanmaması gerekir. Fesih bildiriminden itibaren 1 ay içinde önce arabulucuya başvurulmalı; anlaşma olmazsa 2 hafta içinde dava açılmalıdır.
İşe iade davası, iş güvencesi kapsamındaki bir işçinin, geçerli bir neden gösterilmeden işten çıkarılması halinde işine geri dönmesini sağlamak için açtığı davadır. Dava, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 18 ila 21. maddelerinde düzenlenmiştir.
İşe İade Davasının Şartları
Aşağıdaki şartların tamamının birlikte gerçekleşmesi gerekir:
- En az 6 ay kıdem: İşçinin aynı işverenin işyerinde en az 6 aylık çalışması olmalıdır (yer altı işleri hariç).
- En az 30 işçi: İşyerinde (aynı işkolundaki tüm işyerleri birlikte) en az 30 işçi çalışıyor olmalıdır.
- Belirsiz süreli sözleşme: İşçi belirsiz süreli iş sözleşmesiyle çalışıyor olmalıdır.
- Geçersiz fesih: Fesih; geçerli bir nedene (yeterlilik, davranış veya işletme gereği) dayanmamalı ya da fesih usulüne uyulmamış olmalıdır.
- Belirli yönetici konumunda olmamak: İşletmenin bütününü sevk ve idare eden işveren vekilleri bu haktan yararlanamaz.
Süreler: 1 Ay + 2 Hafta
- İşçi, fesih bildiriminin tebliğinden itibaren 1 ay içinde zorunlu arabulucuya başvurmalıdır.
- Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa, son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren 2 hafta içinde iş mahkemesinde dava açılmalıdır.
Bu süreler hak düşürücüdür; kaçırılması halinde işe iade hakkı kaybedilir.
İspat Yükü Kimdedir?
Feshin geçerli bir nedene dayandığını ispat yükü işverendedir (m.20). İşçi, feshin başka bir nedene dayandığını iddia ediyorsa bunu ispatlamakla yükümlüdür. Bu kural, işçiyi koruyan önemli bir düzenlemedir.
Dava Kazanılırsa Ne Olur?
Mahkeme feshi geçersiz bulursa, işçinin işe iadesine karar verir. Bu durumda:
| Sonuç | Tutar |
|---|---|
| Boşta geçen süre ücreti | En çok 4 aya kadar ücret ve haklar |
| İşe başlatmama tazminatı | 4 – 8 aylık brüt ücret |
İşçi, kesinleşen kararın tebliğinden itibaren 10 iş günü içinde işverene başvurarak işe başlamak istediğini bildirmelidir. İşveren 1 ay içinde işe başlatmazsa, işe başlatmama tazminatı ödenir.
Ne Yapmalısınız?
İşe iade süreçlerinde süreler çok kısadır ve tek bir sürenin kaçırılması hak kaybına yol açar. Sürecin doğru yürütülmesi için bir Ankara iş hukuku avukatı ile hemen görüşmeniz önerilir. Kıdem tazminatının nasıl hesaplandığını da inceleyebilir, bize ulaşabilirsiniz.
İlgili Kanun Maddeleri
- 4857 s. m.18 Geçerli neden — feshin işçinin yeterliliği, davranışı veya işletme gereklerine dayanması zorunluluğu.
- 4857 s. m.19 Fesih usulü — yazılı bildirim ve savunma alma zorunluluğu.
- 4857 s. m.20 İşe iade davası ve arabuluculuk — süreler ve ispat yükü işverende.
- 4857 s. m.21 İşe başlatmama tazminatı (4-8 aylık ücret) ve boşta geçen süre ücreti (en çok 4 ay).
- 7036 s. m.3 İşe iade uyuşmazlıklarında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuk.
Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Her somut olayın kendine özgü koşulları vardır; hak kaybı yaşamamak için işleminizi yapmadan önce mutlaka bir avukattan hukuki danışmanlık almanız önerilir.
Av. Çağlar Aydın
Ankara Barosu'na kayıtlı avukat. Ankara merkezli olarak ceza, aile/boşanma, iş, gayrimenkul ve miras hukuku başta olmak üzere geniş bir alanda avukatlık ve hukuki danışmanlık hizmeti vermektedir.
Hakkında daha fazla bilgi